ICA - Học viện đào tạo pháp chế doanh nghiệp

Bị công ty khác khai khống thuế TNCN thì xử lý thế nào?

Bị công ty khác khai khống thuế TNCN thì xử lý thế nào
Ngày đăng09/04/2026Danh mụcKiến thức pháp chế chungTác giảThanh Loan

Đến kỳ quyết toán thuế, nhiều người tá hỏa khi kiểm tra trên ứng dụng eTax Mobile và phát hiện mã số thuế cá nhân của mình đang “cõng” một khoản thu nhập khổng lồ từ một công ty hoàn toàn xa lạ. Thực trạng lợi dụng thông tin cá nhân để kê khai khống chi phí lương nhằm trốn thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) không hề hiếm gặp. Vậy, nếu rơi vào trường hợp bị công ty khác khai khống thuế TNCN thì xử lý thế nào để bảo vệ quyền lợi của bản thân và tránh bị phạt oan? Dưới đây là hướng dẫn pháp lý chi tiết Pháp chế ICA dành cho bạn.

Tại sao doanh nghiệp lại khai khống thuế TNCN của bạn?

Hành vi này thường xuất phát từ mục đích gian lận tài chính của doanh nghiệp. Để giảm số tiền Thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) phải nộp, một số công ty đã tìm cách mua bán, thu thập trái phép CMND/CCCD hoặc mã số thuế của người lao động tự do, sinh viên,… nhằm “nhét” họ vào danh sách nhận lương.

Hậu quả là doanh nghiệp thì giảm được thuế, còn người bị lợi dụng thông tin lại đứng trước nguy cơ:

  • Bị truy thu và phạt chậm nộp thuế TNCN cho khoản tiền mình không hề nhận.
  • Gặp rắc rối, chậm trễ khi làm thủ tục hoàn thuế hoặc quyết toán thuế cuối năm.

Hướng dẫn từng bước: Bị công ty khác khai khống thuế TNCN thì xử lý thế nào?

Ngay khi phát hiện có khoản thu nhập bất thường được kê khai dưới mã số thuế của mình, bạn cần giữ bình tĩnh và thực hiện theo các bước sau:

Bước 1: Liên hệ trực tiếp với doanh nghiệp khai khống

Đầu tiên, hãy tra cứu thông tin của công ty đó (qua Mã số thuế doanh nghiệp hiển thị trên eTax).

  • Hãy gọi điện hoặc gửi email/văn bản chính thức yêu cầu công ty này giải trình và thực hiện kê khai điều chỉnh lại (Mẫu số 05/KK-TNCN), loại bỏ phần thu nhập và thông tin của bạn ra khỏi danh sách trả thu nhập của họ.
  • Lưu ý: Hãy lưu lại toàn bộ bằng chứng liên hệ (email, tin nhắn, ghi âm cuộc gọi) để làm cơ sở chứng minh sau này.
Bị công ty khác khai khống thuế TNCN
Bị công ty khác khai khống thuế TNCN

Bước 2: Gửi đơn phản ánh lên Cơ quan Thuế

Nếu công ty đó trốn tránh, không hợp tác hoặc đã ngưng hoạt động, bạn tuyệt đối không được bỏ qua mà phải làm việc với Cơ quan Thuế.

  • Hồ sơ chuẩn bị: * Đơn cam kết/phản ánh về việc không phát sinh thu nhập tại doanh nghiệp bị “tố”.
    • Bản sao CMND/CCCD gắn chip.
    • Chứng từ/Hợp đồng lao động chứng minh thu nhập thực tế của bạn tại công ty bạn đang làm việc (nếu có).
    • Sao kê tài khoản ngân hàng chứng minh không có dòng tiền nào từ công ty khai khống chuyển vào.
  • Nơi nộp: Gửi trực tiếp hoặc qua đường bưu điện đến Chi cục Thuế/Cục Thuế quản lý trực tiếp doanh nghiệp có hành vi khai khống (bạn có thể tra cứu cơ quan thuế quản lý dựa trên mã số thuế của doanh nghiệp đó).

Bước 3: Thực hiện Quyết toán thuế TNCN của bạn (Bỏ qua phần thu nhập khống)

Trong lúc chờ cơ quan Thuế xử lý vi phạm của doanh nghiệp kia, khi làm thủ tục tự quyết toán thuế (qua web Thuedientu), bạn chỉ kê khai những khoản thu nhập thực tế mà bạn nhận được.

  • Tuyệt đối không gộp khoản thu nhập khống vào tờ khai quyết toán của mình.
  • Khi nộp hồ sơ, bạn đính kèm thêm biên bản hoặc văn bản đã gửi cơ quan Thuế (ở Bước 2) ở phần tài liệu bổ sung để cán bộ thuế xử lý hồ sơ nắm được tình hình.

Chế tài nghiêm khắc cho doanh nghiệp khai khống thuế

Hành vi sử dụng thông tin cá nhân trái phép để khai khống chi phí không chỉ vi phạm đạo đức kinh doanh mà còn vi phạm pháp luật nghiêm trọng. Tùy thuộc vào tính chất và mức độ, doanh nghiệp có thể phải đối mặt với:

  • Xử phạt vi phạm hành chính: Bị phạt tiền từ 1 đến 3 lần số tiền thuế trốn theo quy định tại Nghị định 125/2020/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính về thuế, hóa đơn.
  • Truy cứu trách nhiệm hình sự: Nếu số tiền trốn thuế từ 100.000.000 đồng trở lên, hoặc dưới 100.000.000 đồng nhưng đã bị xử phạt hành chính mà còn vi phạm, người đại diện pháp luật của doanh nghiệp có thể bị khởi tố về Tội trốn thuế (Điều 200 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi bổ sung 2017) với mức phạt tù lên đến 7 năm.

Việc bảo mật thông tin cá nhân như CMND/CCCD và Mã số thuế là vô cùng quan trọng. Hãy chủ động cài đặt và thường xuyên kiểm tra ứng dụng eTax Mobile của Tổng cục Thuế để theo dõi chặt chẽ nguồn thu nhập của mình, từ đó có biện pháp can thiệp kịp thời nếu phát hiện rủi ro. Việc nắm rõ cách xử lý khi bị công ty khác khai khống thuế TNCN sẽ giúp bạn làm chủ tình huống và bảo vệ ví tiền của chính mình một cách hợp pháp.

Mời bạn xem thêm:

Chưa có đánh giá